Xin mở lòng nhận lời nhắn gửi từ bạn

                                                                                          Kẻ thù lớn nhất của đời mình là chính mình

                                                                                   (Điều đầu tiên trong 14 điều Đức Phật dạy chúng sinh)

                                                               

                                                                                                        Đà lạt, 27/03/2011

            Thưa bạn Xuân Lộc,

Tôi đã đọc liền một mạch lá thư bạn gửi cho tôi trên trang mạng trannhuong.com ngày 18/03/2011. Nó không còn trúc trắc, khó nhằn như bài viết trước nữa. Cố nhiên, có đôi chỗ tôi chưa thật tán thành cùng bạn đâu. Ví như, bạn viết rằng: “Thưa thầy, trong bài Vài lời tâm tình của kẻ ngoại đạo, tôi cũng chỉ muốn tếu táo ít dòng để giải tỏa bớt không khí căng thẳng của cuộc tranh luận văn chương giữa thầy với nhà thơ Trần Mạnh Hảo và một số người nữa xung quanh tác phẩm đạt giải cao của Hội Nhà văn Việt Nam - Dị hương”. Tôi không nghĩ, sự “tếu táo” của bạn lại thích hợp với ý định và văn cảnh ấy. Khách quan mà nhận định, nó vẫn hoàn toàn là một tiếng nói “nghiêm túc”, vì vậy khiến người đọc, trong đó có tôi, cũng phải suy nghĩ một cách “nghiêm túc”. Có điều, toát lên từ toàn bộ bức thư, tôi vẫn nhận ra lòng chân tình và sự khiêm nhường - những cái mà tôi luôn coi trọng trong tranh luận học thuật song rất tiếc lại là những cái còn thiếu hụt ở bài viết trước của bạn. Do đó, tôi không do dự lần theo đường dẫn “Mảnh vườn tự tình” của bạn ở  http://thaianco.net/xuanloc/nhandam/voicacvannhan.htm để đọc và hiểu thêm về bạn. Thật may mắn, tôi đã biết được những điều cần biết, để rồi có thể làm được những gì cần làm, theo yêu cầu của một lối ứng xử văn hóa, dẫu cũng chỉ ở mức độ tối thiểu mà thôi.

Hóa ra, bạn đã từng sinh sống  Bulgaria, một đất nước nhỏ bé và xinh đẹp trên bán đảo Balkan, lại ngay  Gabrovo vốn được vinh danh là thủ đô tiếng cười của thế giới. Bởi thành phố này chứa trong mình nó một viện bảo tàng nghệ thuật không nơi nào có: Bảo tàng nghệ thuật trào phúng. Những tác phẩm nghệ thuật hài hước và châm biếm được chọn lọc từ khắp nơi trên trái đất đang trưng bày  đây quả là một kho tàng vô giá. Bạn viết một cách chân tình nên tìm được sự sẻ chia khá rộng rãi của người đọc: “Tôi có được may mắn sống những năm tháng hạnh phúc nhất đời mình  thành phố thân yêu này, xem đó là quê hương thứ hai của tôi và là nơi chôn nhau cắt rốn của các con gái mình. Ai cũng có một thời tuổi trẻ để nhớ nhung. Với tôi, Gabrovo là nơi không bao giờ quên lãng”. Thế là, cùng với mối thiện cảm dấy lên một cách tự nhiên trong tâm tưởng, tôi quyết định nương theo lời giới thiệu của bạn để đến với một vài mẩu chuyện nhỏ về thành phố bạn yêu, nhằm “khám phá thêm một vài điều lý thú của một nền văn hóa nổi tiếng  Xứ sở hoa hồng”. Tôi đã nhận được nhiều điều phải thừa nhận là bổ ích và lý thú qua bản dịch sang tiếng Việt của bạn trực tiếp từ tiếng Bulgaria. Có hai câu chuyện thực sự cuốn hút tâm trí tôi. Câu chuyện thứ nhất có tên là Dòng máu Gabrovo kể rằng:

Một phi công Mỹ bị thương nặng, khi máy bay không may rớt xuống Gabrovo, không ai chịu cho anh ta máu để truyền, tất nhiên là nguy hiểm đến tính mạng. Trong cơn nguy kịch viên phi công Mỹ rên rĩ:
  - Tôi là một nhà triệu phú, ai cho tôi máu và cứu sống tôi thì khi về Mỹ tôi sẽ chia cho một nửa gia tài.
     Nghe vậy, sau khi chần chừ, một người Gabrovo cho anh ta máu và viên phi công sống khoẻ mạnh. Mãi sau một thời gian, không thấy viên phi công Mỹ triệu phú nhắc gì đến một nửa gia tài, người Gabrovo mới hỏi:
- Ngài hứa chia cho người nào cho ngài máu để cứu sống ngài một nửa gia tài, vậy sao giờ ngài không thực hiện lời hứa của mình?
- Vâng! - Viên phi công đáp - Khi tôi hứa tôi là một người Mỹ, mang dòng máu Mỹ. Còn bây giờ máu đang chảy trong người tôi là dòng máu... Gabrovo thưa ngài... Người Gabrovo...

Và, tôi cũng xin thành thực nói với bạn rằng, mọi chuyện này nọ từng xảy ra giữa chúng ta giờ xem ra đã lui vào quá vãng, vì khi viết thư trao đổi với bạn, tôi là người Đà Lạt, bạn là người Sài Gòn, còn đến lúc này khi đã phần nào được làm quen với bạn, chúng ta hầu như đều trở thành người Gabrovo cả rồi! Dẫu chỉ có một phần nhỏ, thậm chí rất nhỏ dòng máu Gabrovo chảy trong huyết quản chúng ta thôi. Từ điều này khiến tôi nhớ tới câu chuyện thứ hai có tên là Mượn tiền kiểu Gabroves:


         Một người Gabrovo gặp một người Sevliavo (Một thành phố cách thành phố Gabrovo 30 km cũng thuộc tỉnh Gabrovo).
- Chào đồng hương! Tôi quên ví ở nhà. Anh sẽ cho tôi mượn 10 leva (đồng tiền Bulgaria) chứ?
- Không thành vấn đề, anh cầm đi - Người đàn ông Sevliavo trả lời.
         Ngày hôm sau: - Tôi còn giữ của anh 10 leva phải không? - Đúng. - Tôi lại quên ví ở nhà. Anh sẽ cho tôi mượn 40 leva nữa chứ, tôi sẽ trả anh tổng cộng 50 leva. - Được! Ngày hôm sau nữa: - Tôi còn nợ anh 50 leva phải không? - Đúng! Tôi lại quên ví ở nhà, anh cho tôi mượn 150 leva nữa tôi sẽ trả anh đúng 200 leva. - Ox..., được! Ngày hôm sau nữa: - Tôi còn nợ anh 200 leva phải không? - Đúng quỷ sứ ạ! - Tôi lại quên ví ở nhà, đưa cho tôi mượn 300 nữa, tổng cộng là 500 leva. - Oxx, được thôi! Cầm lấy! Ngày hôm sau: - Tôi còn nợ anh 500 leva phải không? - Không!
 

Đến lúc này, có thể nói giữa chúng ta tuyệt không còn món nợ tinh thần nào nữa cả. Tôi và bạn sẽ thanh thảnh trở lại như trước đây! Vậy thì tôi chắc sẽ có thêm một lý do chính đáng để đón tiếp bạn giữa Thành phố Đà Lạt mộng mơ và thanh cao vào một ngày đẹp trời như tôi từng giao ước. Tôi rất muốn cả tôi và bạn cùng tâm niệm với câu nói quen thuộc này: “... Khi trên thế giới bắt đầu nói về một cái gì, thì ở Gabrovo nó đã được thực hiện...”. Chẳng phải là chúng ta từ giờ đã mang chút ít dòng máu Gabrovo trong người mình rồi mà! Bởi vậy, không có lý do gì khiến tôi không mở lòng mình để nhận tấm tình này của bạn: “Cho phép tôi được gọi tiến sĩ bằng thầy trong thư này. Bởi trong thư trao đổi với tôi tiến sỹ đã cho tôi thụ giáo được rất nhiều điều. Theo như cổ nhân nói (tôi thật sự không nhớ danh nhân nào, mong thầy nhắc cho): Nhất tự vi sư, bán tự vi sư... thì những lỗi chính tả của một học sinh nhà quê như tôi mắc phải mà lại được một tiến sĩ văn chương như thầy phát hiện và chỉ bảo thì hỏi còn vinh hạnh nào lớn hơn. Tôi thật sự bất ngờ và cảm kích”  (Trích THƯ GỬI TS. PHẠM QUANG TRUNG - Xuân Lộc - trannhuong 18/03). Để rồi chúng ta có điều kiện thực thi bằng được câu nói đầy ý nghĩa  Một chữ tình để duy trì thế giới; một chữ tài để thay đổi càn khôn (LNĐ) mà bạn đã lấy làm phương châm cho trang blog của mình (*).

           

                                                                                                                                             Thân ái!

                                                                                                                                     Phạm Quang Trung

 

                ...........................................................................................................................................................................................................................

    (*) Tư liệu trong bài viết chủ yếu tôi rút từ trang blog này.