Thò Phò và Á Va

Ngày xửa ngày xưa ở một vùng núi kia có một cậu bé mồ côi tên là Á Va. Vì bố mẹ chết sớm nên Á Va sống rất nghèo khổ, cơ cực. Chiếc lều của cậu chỉ chui vừa một người, thức ăn của cậu chỉ là mấy của mài. Bọn con cái xứ cà thấy Á Va nghèo đói thì khinh lắm. Chúng hay bắt nạt cậu bé.

Một lần có ba đứa con của Thò Phò đến rủ Á Va đi bắt cá ở một nơi xa. Nhà Thò Phó giàu có nên ba đứa con hắn mang hẳn một bao gạo bằng con lợn đi ăn. Còn Á Va chỉ mang theo vài đoạn củ mài nhỏ bằng ngón tay. Cả bọn đi một hồi lâu thì đến một con suối gần rừng bèn dừng lại để bắt cá. Á Va cặm cụi bắt cá. Chẳng mấy chốc, giỏ của cậu xách đã nặng tay. Trong khi đó ba anh em nhà Thò Phò mải chơi đùa bắt chim, đuổi bướm, giỏ của chúng chỉ được vài con cá nhép. Thấy vậy, chúng bàn nhau hại Á Va để cướp giỏ cá. Thằng anh cả nói thầm vào tai hai em:

-          Đêm nay ta bắt bí ngủ ở gần thác. Lúc nào nó ngủ say thì đẩy nó xuống dưới kia.

Đêm tối, chúng bắt Á Va ngủ ở đầu thác, còn ba đứa con nhà giàu thì kéo nhau vào ngủ ở trong hang. Á Va tinh ý đã biết ba thằng con Thò Phò đang tìm cách hại mình, nên đêm hôm ấy mắt cận không ngủ để nghĩ kế thoát khỏi tay kẻ ác. Vì ban ngày mải chơi đùa nên ba đứa kia mệt. Vừa chập túi chúng đã lăn ra ngủ như chết. Lừa lúc chúng đã ngủ say, Á Va liền mang bao gạo của chúng đặt ngay chỗ mình nằm. Còn Á Va thì trốn lên nằm ở một góc hang kín mà chúng không thể thấy được. Đến nửa đêm, thằng anh tỉnh dậy và đánh thức hai đứa em:

-          Dậy ...! Dậy ...!

Chúng vừa đi vừa ngáp. Đến đầu thác chúng thấy một đống đen đen không động đậy. Chúng yên trí rằng đó là Á Va đang ngủ say không hay biết gì. Ba đứa nọ cùng cố sức đẩy đống đen đó xuống vực. Khi đã nghe rõ tiếng “cùm” từ đươi khe nước vọng lên chúng mới yên trí về ngủ, bụng mừng thầm: thế là thằng Á Va chết rồi.

Sáng hôm sau chúng vừa tỉnh dậy đã thấy đói cồn cào. Vốn không quen nhịn đói, mắt chúng hoa lên, chân tay bủn rủn không thể bước nổi. Chúng tìm bao gạo để nấu cơm nhưng chẳng thấy bao gạo đâu cả. Chúng biết là mình đã lăn nhầm bao gạo xuống khe, vừa tức vừa tiếc, đứa nọ giục đứa kia xuống vớt bao gạo lên, nhưng chẳng đứa nào chịu xuống cả. Vừa lúc đó có vài hạt gạo nổi lên gần bờ. Vì đói quá thằng em út  nhưnh tay vớt hạt gạo cho vội vào mồm, nhưng nó chưa kịp nhai thì đã bị thằng thứ hai xô tới bóp chặt họng không để cho hạt gạo rơi vào bụng thằng em. Thằng em không giẫy được, tắc thở chết. Mấy hạt gạo rơi ra khỏi miệng. Thấy vậy thằng anh cả liền xông tới vồ lấy mấy hạt gạo roi. Hai thằng anh con Thò Phò tranh giành nhau, đu đẩy nhau. Chẳng may hai đứa cùng trượt chân ngã nhà xuống thác nước chảy xiết. Dòng nước cuồn cuộn chảy cuốn phăng cả hai thằng tham lam và gian ác đi. Thế là hết đời kẻ ác. Á Va lúc bấy giờ mới ung dung mang cá của mình ra về.

 

                                                                                     Ghi theo lời kể của

                                                                                          Anh Pò Go Hừ

                                                                                     Bản Mù Cả, Xã Mù Cả

                                                                                     Mường Tè -  Lai Châu